Hver var Nonni? Hvers vegna Nonnahagi?

Í mars 2014 kom nafnanefnd Akureyrarbæjar saman til þess að fjalla um nöfn á götum í nýju hverfi, Hagahverfi. Á fundinum varð til listi með 12 götunöfnum, sem nefndin lagði til að notuð yrðu í hverfinu. Eins og bæjarbúar þekkja eru göturnar kenndar við fólk og við val þeirra hafði nefndin það m.a. að leiðarljósi að um væri að ræða kunna látna Akureyringa, sem bæri heiður vegna starfa fyrir bæjarsamfélagið og hefði með frægð sinni og verkum auglýst nafn bæjarins.

Jón Stefán Sveinsson fæddist á Möðruvöllum í Hörgárdal þann 16. nóvember 1857.

Jón, eða Nonna, þekkja margir í gegnum bækurnar um þá bræður Nonna og Manna, en bækurnar skrifaði Nonni sjálfur og urðu þær 12 talsins.

Líf Nonna var enginn dans á rósum. Foreldrar hans, Sveinn og Sigríður eignuðust átta börn en árið 1860 létust þrjú þeirra úr barnaveiki. 1865 flyst fjölskyldan til Akureyrar og sest að í húsi sem þá hét Pálshús. Í dag er húsið þekkt sem Nonnahús og er við Aðalstræti 54.

Árið 1869 lést Sveinn faðir Nonna úr sullaveiki, eftir stendur Sigríður ein með öll börnin en þó fór það svo að hún þurfti að gefa þau öll frá sér nema Ármann (Manna).

Safngripur vikunnar er þetta handskrifaða bréf frá Nonna til skrifstofustjóra Alþingis. Bréfið er varðveitt á Héraðsskjalasafninu á Akureyri.

Landakot 20. júlí 1930.

Kæri landi!

Bestu þakkir fyrir kærkomnu sendinguna (alþingismannatal) – og líka fyrir síðast.

Með vinsemd og virðingu

Yðar einlægur

Jón Sveinsson

Ári seinna bauðst franskur aðalsmaður til að kosta Nonna og annan íslenskan dreng til náms. Í lok ágústmánaðar 1870 hélt hann til Frakklands en vegna ástandsins í Evrópu þá dvaldi hann í eitt ár í Danmörku. Þar tók hann upp kaþólska trú. Þegar hann svo komst loks til Frakklands stundaði hann nám í latínuskóla þar og gekk í jesúítaregluna.

Nonni kom einungis tvisvar til Íslands eftir þetta en var alltaf heillaður af landinu og þá sérstaklega Eyjafirðinum. 1930 þáði hann boð ríkisstjórnarinnar og kom á Alþingishátíðina og í sömu ferð var hann gerður að heiðursborgara Akureyrar.

Nonni var víðförull maður, eftir að hann lauk námi við latínuskólann, stundaði hann háskólanám í Frakklandi, Belgíu og Hollandi. Að því loknu hélt hann til Danmerkur og var kennari við menntaskóla þar. Síðar hélt hann til Englands og lagði stund á guðfræðinám og tók prestvígslu áður en hann sneri aftur til Danmerkur og hélt áfram kennslustörfum við sama skóla og áður. 1912 hætti hann kennslu og flytur frá Danmörku, þá dvelur hann í Þýskalandi, Austurríki og Hollandi og byrjar að skrifa bækurnar um Nonna og Manna, auk þess að sinna öðrum ritstörfum.

Eftir að hafa lagt upp í heimsreisu og dvalið í Japan í eitt og hálft ár settist Nonni að í Hollandi. Í seinni heimsstyrjöldinni hraktist hann til Þýskalands og dvaldi þar seinustu tvö ár lífsins.

Nonni lét lífið í loftvarnarbyrgi í Köln þann 16. október 1944. Hann er grafinn í Köln.